Email Address

Password   ?

444 15 61
Kiliseler
AKÇAABAT
Akçaabat ilçesi, Orta Mahalle ST. Michael Kilisesi
Yapım Yılı: 13-14.YY
Trabzon Akçaabat İlçesi, Orta Mahalle semtindedir. Kilisenin Komnenoslar zamanında yapıldığı sanılmaktadır. Komnenos Manuel, Selçuklu ordusunu 30 Ağustos 1332’de yenmiş ve bu zaferi kutlamak amacıyla bu kiliseyi yaptırmıştır. Kilise Rumlar tarafından 1846 yılında onarılmıştır. Dikdörtgen planlı, tek nefli olan yapı, kesme ve moloz taştan yapılmış, duvarlar kemerlerle takviye edilmiştir. İbadet mekânının üzeri tonozlarla örtülmüş olup abside yakın bölümde pandantiflerin taşıdığı yüksek kasnaklı bir kubbe vardır. Apsid içten yarım dıştan köşeli planlıdır. Son Bizans döneminin özgün mimarisi duvar işlemelerinde kendisini göstermektedir. Kilisenin döşemesi Bizans üslubunda mozaiklerle kaplanmıştır. Ancak bunlar zamanla harap olmuş ve pek az parça günümüze gelebilmiştir. Kiliseye 19. yüzyılda bir bölüm daha eklenmiş ve bunun sonucunda uzunluğu daha da genişlemiştir. Bu eklemeler de yapının mimarisinde değişiklikler ortaya koymuştur.

MAÇKA

Maçka İlçesi, Altındere Köyü Kilise
Yapım Yılı: 1876
Trabzon ili Maçka ilçesi Altındere Köyü’nde meyilli bir arazi üzerinde bulunan kilise 1876 yılında yapılmıştır. Kesme taştan, dikdörtgen planlı, bazilika tipindeki kilisenin iç mekanı dört sütunla üç nefe ayrılmıştır. Bunlardan orta nef, yan neflerden daha geniş olup, üzerleri içten beşik tonoz, dıştan kırma çatı ile örtülmüştür. İç mekana kuzey ve batı yönündeki kesme taş söveli kapılardan girilmektedir. Kapıların üzerinde kabartma olarak işlenmiş vazolardan çıkan üzüm dalları ile bezeli süslemeler vardır. Kilise bir süre cami olarak kullanılmış bu nedenle de içerisi badanalanmıştır. Ancak bu badananın altındaki izlerden, kilisenin fresklerle bezeli olduğu anlaşılmaktadır. Özellikle apsiste Hz. İsa, Hz. Meryem ve Çocuk İsa fresklerinin izleri görülmektedir.

Maçka İlçesi, Bağışlar Köyü Kilisesi
Maçka ilçe merkezine 18 kilometre mesafede bulunan Bağışlı köyündedir . Önemli ölçüde harap olan kiliseden günümüze beden duvarları ve ana apsis kalabilmiştir Kuzeyde tek girişe sahip kilisenin kemer kısmı sivridir Apsiste tek mazgal pencereye yer verilmiştir . Örtüsü beşik tonoz şeklinde düzenlenmiştir Kilise, Bizans dönemi üslubunu taşır .

Maçka İlçesi, Coşandere Köyü Verizana Kilisesi
Maçka-Sümela karayolunun sağında fındıklık içinde bulunan kilisenin ne zaman yapıldığı bilinmemektedir. Kalıntılarından kilisenin dikdörtgen planlı, bazilika plan tipinde, üç apsis ve üç nefli olduğu anlaşılmaktadır. Nefler kemerlerle birbirinden ayrılmıştır . Giriş batıdandır . Orta küçük apsiste fresk kalıntıları vardır ve Bizans dönemi üslubundadır.

Maçka İlçesi, Çamlıdüz Köyü Kilise
Trabzon ili Maçka ilçesi Çamlıdüz Köyü’nde bir kaya kütlesi üzerinde, çevreye hâkim bir konumda yapılmış olan kilisenin yapım tarihi bilinmemektedir. Kesme taştan, dikdörtgen planlı bazilika tipindeki kilisenin kuzey ve güney yönünde birer giriş kapısı bulunmaktadır. Üst örtüyü duvara gömülü payelerin desteklediği içten beşik tonoz, dıştan da kırma bir çatı oluşturmaktadır. Apsis yarım yuvarlak planlı olup, üzerinde bir mazgal pencere bulunmaktadır.

Maçka İlçesi, Esiroğlu Beldesi, Aşağı Temelli Köyü Kilisesi
Trabzon ili Maçka ilçesi Esiroğlu Beldesi, Aşağı Temelli Köyü’nde bulunan kilisenin yapım tarihi bilinmemektedir. Yapı üslubundan 19. yüzyılda yapıldığı sanılmaktadır. Kilise kesme taştan dikdörtgen planlı olup ibadet mekânını dört taş paye üzerine oturan merkezi bir kubbe örtmektedir. Bunun dışında kalan alanlar tonozla örtülüdür. Kilisenin girişi kuzey yönünde olup apsisi doğu yönündedir. Ancak apsis dışarıdan yıkılmış olup camiye çevrildiğinden içerden duvarla örülerek kapatılmıştır. Güneyinde mihrap ve yıkılmış durumda ahşap minberi bulunmaktadır. Mihrabın tahrip olmuş taç kısmı ise boyayla yapılmış bitkisel bezerine ile süslenmiştir. Kuzey girişinin üzeri ahşapla kapatılarak mahfil oluşturulmuştur. Kilise; Bizans üslubu özellikleri taşımaktadır.

Maçka İlçesi, Ocaklı Köyü, Aşağı Mah. Kilisesi
Trabzon ili Maçka ilçesi, Ocaklı Köyü Aşağı Mahallesi’nde bulunan bu kilisenin yapım tarihi bilinmemektedir. Büyük olasılıkla 19. yüzyılda yapılmıştır.
Kilise düzgün kesme taştan dikdörtgen planlı bazilika üslubunda yapılmıştır. İbadet mekânı üçerden altı sütun ile üç nefe ayrılmış, neflerin ortasında kasnaklı bir kubbe bulunuyordu. Bu kubbe günümüze ulaşamamıştır. Apsis üç yönlüdür. Giriş kapısının çevresinde kabartma motifler bulunmaktadır. Bunlar kanatlı ve kuyrukları ile birbirlerine dolanmış olan grifonlardır. Bu grifonların ağızları içerisindeki kartuşlara haç ve ay şekilleri işlenmiştir. Bunların üzerinde bulunan kitabelik yeri yazısızdır.

Maçka İlçesi, Yazlık Köyü Kilisesi
Trabzon ili Maçka ilçesi Yazlık Köyü’nde bulunan bu kilise 1862 yılında yapılmıştır. Kitabe yeri boş olmasına rağmen yapım tarihi kaynaklardan öğrenilmiştir. Kilise düzgün kesme taştan üç nefli bazilika plan düzenindedir. Nefler dört sütunla birbirlerinden ayrılmış, bunların üzerine de kubbe oturtulmuştur. Orta nefin dışında kalan iki yan nef beşik tonozla örtülmüştür. Camiye çevrildikten sonra apsis önü örülmüş ve yan tarafına yeni bir mihrap yapılmıştır. İç kısmında da bazı düzenlemeler yapılmıştır.

SÜRMENE

Sürmene İlçesi, Dirlik Köyü, Karşı Mahalle Kilisesi
Yapım Yılı: 19.YY
Dirlik Köyü’nün düz bir kesiminde kurulmuştur. Cami olarak kullanılan kilisenin kuzey batısında, yaklaşık 600 m uzağında yer alır. Harap olan kiliseden günümüze yalnızca duvar kalıntıları kalmıştır. Kesem taştan yapılan kilise 3 apsislidir. İç mekân dört sütunla üç sahana ayrılmış, orta neş diğer neşlere nazaran daha geniş tutulmuştur. Orta neşin üst bölümü kubbeyle örtülü olması gerekirken bu kubbe artık mevcut değildir.

Sürmene İlçesi, Üstündal Köyü Kilisesi
Yapım Yılı: 19.YY
İlçe merkezine 6 km mesafede bulunan Üstündal Köyü’nün düz bir kesiminde kurulmuştur. Dirlik Köyü’nde bulunan harap kiliseyle aynı özellikleri taşır. Kesme taştan yapılan kilise 3 apsislidir. Üçlü Girişe sahip olan kilisenin, girişleri batı, doğu ve kuzeyde bulunur. Yuvarlak kemerlere sahip bu grişler tahrip olmuştur. Narteksi bulunan kilisenin 3 neşi olup orta neş, yan neşlere nazaran oldukça geniş tutulmuştur. Neşlerin üzeri birer beşik tonozla örtülmüştür. Neşler ortadan 4 adet sütunla birbirinden ayrılır. İç mekânı aydınlatan dikdörtgen pencereler yanında orta apsiste 3, yan apsislerde de birer mazgal pencereye yer verilmiştir. Ayrıca orta apsiste karşılıklı iki, yan apsislerde birer niş bulunur.

VAKFIKEBİR

Vakfıkebir İlçesi, Çamlık Köyü, Dereiçi Mah. Kaya Kilisesi
Sahilden yaklaşık 1.5 km içerde, yüksek bir kaya kütlesine yer alır Dik bir patika yolla 20dk’lık bir yürüyüşten sonra kiliseye ulaşılır. Batı yönde dikdörtgen şeklinde üç adet girişi bulunur. 1m eninde, 2m yüksekliğinde olan bu girişlerden yandakiler tahrip edilmiştir. Orta giriş, ana mekâna açılır. Kuzey ve güneyde yer alan girişlerse birer dar mekânla, ana mekâna geçiş sağlar. Kilise Bizans dönemine tarihlenebilir.
Kiliseler
AKÇAABAT
Akçaabat ilçesi, Orta Mahalle ST. Michael Kilisesi
Yapım Yılı: 13-14.YY
Trabzon Akçaabat İlçesi, Orta Mahalle semtindedir. Kilisenin Komnenoslar zamanında yapıldığı sanılmaktadır. Komnenos Manuel, Selçuklu ordusunu 30 Ağustos 1332’de yenmiş ve bu zaferi kutlamak amacıyla bu kiliseyi yaptırmıştır. Kilise Rumlar tarafından 1846 yılında onarılmıştır. Dikdörtgen planlı, tek nefli olan yapı, kesme ve moloz taştan yapılmış, duvarlar kemerlerle takviye edilmiştir. İbadet mekânının üzeri tonozlarla örtülmüş olup abside yakın bölümde pandantiflerin taşıdığı yüksek kasnaklı bir kubbe vardır. Apsid içten yarım dıştan köşeli planlıdır. Son Bizans döneminin özgün mimarisi duvar işlemelerinde kendisini göstermektedir. Kilisenin döşemesi Bizans üslubunda mozaiklerle kaplanmıştır. Ancak bunlar zamanla harap olmuş ve pek az parça günümüze gelebilmiştir. Kiliseye 19. yüzyılda bir bölüm daha eklenmiş ve bunun sonucunda uzunluğu daha da genişlemiştir. Bu eklemeler de yapının mimarisinde değişiklikler ortaya koymuştur.

MAÇKA

Maçka İlçesi, Altındere Köyü Kilise
Yapım Yılı: 1876
Trabzon ili Maçka ilçesi Altındere Köyü’nde meyilli bir arazi üzerinde bulunan kilise 1876 yılında yapılmıştır. Kesme taştan, dikdörtgen planlı, bazilika tipindeki kilisenin iç mekanı dört sütunla üç nefe ayrılmıştır. Bunlardan orta nef, yan neflerden daha geniş olup, üzerleri içten beşik tonoz, dıştan kırma çatı ile örtülmüştür. İç mekana kuzey ve batı yönündeki kesme taş söveli kapılardan girilmektedir. Kapıların üzerinde kabartma olarak işlenmiş vazolardan çıkan üzüm dalları ile bezeli süslemeler vardır. Kilise bir süre cami olarak kullanılmış bu nedenle de içerisi badanalanmıştır. Ancak bu badananın altındaki izlerden, kilisenin fresklerle bezeli olduğu anlaşılmaktadır. Özellikle apsiste Hz. İsa, Hz. Meryem ve Çocuk İsa fresklerinin izleri görülmektedir.

Maçka İlçesi, Bağışlar Köyü Kilisesi
Maçka ilçe merkezine 18 kilometre mesafede bulunan Bağışlı köyündedir . Önemli ölçüde harap olan kiliseden günümüze beden duvarları ve ana apsis kalabilmiştir Kuzeyde tek girişe sahip kilisenin kemer kısmı sivridir Apsiste tek mazgal pencereye yer verilmiştir . Örtüsü beşik tonoz şeklinde düzenlenmiştir Kilise, Bizans dönemi üslubunu taşır .

Maçka İlçesi, Coşandere Köyü Verizana Kilisesi
Maçka-Sümela karayolunun sağında fındıklık içinde bulunan kilisenin ne zaman yapıldığı bilinmemektedir. Kalıntılarından kilisenin dikdörtgen planlı, bazilika plan tipinde, üç apsis ve üç nefli olduğu anlaşılmaktadır. Nefler kemerlerle birbirinden ayrılmıştır . Giriş batıdandır . Orta küçük apsiste fresk kalıntıları vardır ve Bizans dönemi üslubundadır.

Maçka İlçesi, Çamlıdüz Köyü Kilise
Trabzon ili Maçka ilçesi Çamlıdüz Köyü’nde bir kaya kütlesi üzerinde, çevreye hâkim bir konumda yapılmış olan kilisenin yapım tarihi bilinmemektedir. Kesme taştan, dikdörtgen planlı bazilika tipindeki kilisenin kuzey ve güney yönünde birer giriş kapısı bulunmaktadır. Üst örtüyü duvara gömülü payelerin desteklediği içten beşik tonoz, dıştan da kırma bir çatı oluşturmaktadır. Apsis yarım yuvarlak planlı olup, üzerinde bir mazgal pencere bulunmaktadır.

Maçka İlçesi, Esiroğlu Beldesi, Aşağı Temelli Köyü Kilisesi
Trabzon ili Maçka ilçesi Esiroğlu Beldesi, Aşağı Temelli Köyü’nde bulunan kilisenin yapım tarihi bilinmemektedir. Yapı üslubundan 19. yüzyılda yapıldığı sanılmaktadır. Kilise kesme taştan dikdörtgen planlı olup ibadet mekânını dört taş paye üzerine oturan merkezi bir kubbe örtmektedir. Bunun dışında kalan alanlar tonozla örtülüdür. Kilisenin girişi kuzey yönünde olup apsisi doğu yönündedir. Ancak apsis dışarıdan yıkılmış olup camiye çevrildiğinden içerden duvarla örülerek kapatılmıştır. Güneyinde mihrap ve yıkılmış durumda ahşap minberi bulunmaktadır. Mihrabın tahrip olmuş taç kısmı ise boyayla yapılmış bitkisel bezerine ile süslenmiştir. Kuzey girişinin üzeri ahşapla kapatılarak mahfil oluşturulmuştur. Kilise; Bizans üslubu özellikleri taşımaktadır.

Maçka İlçesi, Ocaklı Köyü, Aşağı Mah. Kilisesi
Trabzon ili Maçka ilçesi, Ocaklı Köyü Aşağı Mahallesi’nde bulunan bu kilisenin yapım tarihi bilinmemektedir. Büyük olasılıkla 19. yüzyılda yapılmıştır.
Kilise düzgün kesme taştan dikdörtgen planlı bazilika üslubunda yapılmıştır. İbadet mekânı üçerden altı sütun ile üç nefe ayrılmış, neflerin ortasında kasnaklı bir kubbe bulunuyordu. Bu kubbe günümüze ulaşamamıştır. Apsis üç yönlüdür. Giriş kapısının çevresinde kabartma motifler bulunmaktadır. Bunlar kanatlı ve kuyrukları ile birbirlerine dolanmış olan grifonlardır. Bu grifonların ağızları içerisindeki kartuşlara haç ve ay şekilleri işlenmiştir. Bunların üzerinde bulunan kitabelik yeri yazısızdır.

Maçka İlçesi, Yazlık Köyü Kilisesi
Trabzon ili Maçka ilçesi Yazlık Köyü’nde bulunan bu kilise 1862 yılında yapılmıştır. Kitabe yeri boş olmasına rağmen yapım tarihi kaynaklardan öğrenilmiştir. Kilise düzgün kesme taştan üç nefli bazilika plan düzenindedir. Nefler dört sütunla birbirlerinden ayrılmış, bunların üzerine de kubbe oturtulmuştur. Orta nefin dışında kalan iki yan nef beşik tonozla örtülmüştür. Camiye çevrildikten sonra apsis önü örülmüş ve yan tarafına yeni bir mihrap yapılmıştır. İç kısmında da bazı düzenlemeler yapılmıştır.

SÜRMENE

Sürmene İlçesi, Dirlik Köyü, Karşı Mahalle Kilisesi
Yapım Yılı: 19.YY
Dirlik Köyü’nün düz bir kesiminde kurulmuştur. Cami olarak kullanılan kilisenin kuzey batısında, yaklaşık 600 m uzağında yer alır. Harap olan kiliseden günümüze yalnızca duvar kalıntıları kalmıştır. Kesem taştan yapılan kilise 3 apsislidir. İç mekân dört sütunla üç sahana ayrılmış, orta neş diğer neşlere nazaran daha geniş tutulmuştur. Orta neşin üst bölümü kubbeyle örtülü olması gerekirken bu kubbe artık mevcut değildir.

Sürmene İlçesi, Üstündal Köyü Kilisesi
Yapım Yılı: 19.YY
İlçe merkezine 6 km mesafede bulunan Üstündal Köyü’nün düz bir kesiminde kurulmuştur. Dirlik Köyü’nde bulunan harap kiliseyle aynı özellikleri taşır. Kesme taştan yapılan kilise 3 apsislidir. Üçlü Girişe sahip olan kilisenin, girişleri batı, doğu ve kuzeyde bulunur. Yuvarlak kemerlere sahip bu grişler tahrip olmuştur. Narteksi bulunan kilisenin 3 neşi olup orta neş, yan neşlere nazaran oldukça geniş tutulmuştur. Neşlerin üzeri birer beşik tonozla örtülmüştür. Neşler ortadan 4 adet sütunla birbirinden ayrılır. İç mekânı aydınlatan dikdörtgen pencereler yanında orta apsiste 3, yan apsislerde de birer mazgal pencereye yer verilmiştir. Ayrıca orta apsiste karşılıklı iki, yan apsislerde birer niş bulunur.

VAKFIKEBİR

Vakfıkebir İlçesi, Çamlık Köyü, Dereiçi Mah. Kaya Kilisesi
Sahilden yaklaşık 1.5 km içerde, yüksek bir kaya kütlesine yer alır Dik bir patika yolla 20dk’lık bir yürüyüşten sonra kiliseye ulaşılır. Batı yönde dikdörtgen şeklinde üç adet girişi bulunur. 1m eninde, 2m yüksekliğinde olan bu girişlerden yandakiler tahrip edilmiştir. Orta giriş, ana mekâna açılır. Kuzey ve güneyde yer alan girişlerse birer dar mekânla, ana mekâna geçiş sağlar. Kilise Bizans dönemine tarihlenebilir.
444 15 61
  

  

 

 

                                                                           

Bu web sayfası DOKA teknik desteği ile hazırlanmıştır.
Home of Trabzon © T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı